مديريت تلفيقي ملخ هاي زيان آور گندم
ــ پرندگان مخـتلف از شـكارگران عمومي ملـخ ها به شمار مي آيند. لارو چند گونه از سوسك هاي جنس Meloe و چند گونه از سوسك هاي جنس Mylabris گزارش شده اند كه از تخم ملخ ها تغذيه مي كنند. زنبورScelio flavibabis M. از پارازيتوئيد هاي مهم تخم ملخ ها به شمار مي آيد(خواجه زاده، 1381) و گونه هايي از مگس هاي Tachinidae نيز گزارش شده اند كه پارازيتوئيد پوره ها و حشرات كامل ملخ ها هستند.
ــ ملخ مراكشي زمين هاي عاري از پوشش گياهي و خاك سخت و كوبيده شده را براي تخم گذاري انتخاب مي كند و چراي بي روية دام در مراتع باعث از بين رفتن پوشش گياهي و كوبيده شدن زمين مي شود و نقاط مناسبي را براي به وجود آمدن حالت گله اي ملخ فراهم مي كند (سلطاني، 1362 و غزوي، 1379). كشت زمين هاي لخت و بالا بردن ميزان پوشش گياهي در مناطق زيست ملخ مراكشي، در جلوگيري از افزايش جمعيت آن موثر است(غزوي، 1379).
ـــ در مديريت تلفيقي ملخ هاي بومي زيان آور كشور شناسايي كانون ها و مناطق نشو و نماي اين ملخ ها اهميت فراواني دارد. در سال 1378 عمليات ديده باني و مبارزه با ملخ هاي بومي و ملخ صحرايي در سطح 118000 هكتار توسط عوامل اجرايي سازمان حفظ نباتات صورت گرفته است (سازمان حفظ نباتات، 1378).
براي كنترل شيميايي ملخ هاي زيان آور، سموم فنيتروتيون ULV 96% ( 4/0- 5/0 كيلودر هكتار)، مالاتيون ULV 96% (7/0- 5/1 كيلو در هكتار)، فنيتروتيون EC 50% (1 ليتر درهكتار) و ديفلوبنزورون ULV 95% (300 ميلي ليتر در هكتار) و طعمة مسموم ( ليندين WP 25% + 100 كيلو سبوس گندم ، برنج يا ذرت+ آب به اندازة مرطوب شدن) به مقدار 25-50 كيلو گرم در هكتار به محض خروج پوره ها تا زمان ظهور ملخ هاي كامل، مورد استفاده قرار مي گيرند( سازمان حفظ نباتات، 1375).
ــ در كشورهاي توسعه يافته، از عوامل بيماري زاي حشرات ( قارچ ها و پروتوزوئرها) براي كنترل ملخ هاي زيان آور استفاده مي كنند. در ايران نيز تحقيقاتي براي جداسازي، شناسايي و بررسي كارايي آزمايشگاهي اين عوامل صورت گرفته است.
Tetranychidae
خانواده تترانيخيده
Tetranychidae Donnadieu
گونه هاي اين خانواده از نظر وسعت انتشار بزرگترين گروه كنه هاي گياهي را تشكيل مي دهند و در تمام دنيا وجود دارند . اين كنه ها به صورت جمعي زندگي مي كنند و در رديف اولين گروه كنه هاي خسارت زا به شمار مي آيند .
علائم خسارت گونه هاي مختلف اين خانواده به گياه ميزبان ، وضع آب و هوايي ، تنومندي و شادابي گياه ارتباط پيدا مي كند . ايجاد لكه هاي زرد كم رنگ ، زرد نواري در رگبرگ مياني ، لكه هاي رنگ پريده در سطح فوقاني برگ ، ايجاد لكه هاي قهوه اي مايل به قرمز ، ايجاد لكه هاي سبز كم رنگ ، برنزه و چروكيده كردن برگ و ايجاد برگ و ايجاد شبكه تارهاي پيوسته در روي سطح برگ هاي گياهان از جمله خسارت كنه هاي خانواده تترانيخيده به شمار مي آيند . لازم به ذكر است اين كنه ها در هر دو سطح برگ زندگي مي نمايند .
مشخصات كنه هاي تارتن
كنه نر ، پالپ ها در بر دارنده مو هاي حسي انتهايي كه بلندي آن حدود دو برابر قاعده شان مي باشد . پنجه پاي اول داراي چهار جفت موي حسي و دو سولينيدي مجاور موهاي دو تايي ، امپوديوم پاي اول در بردارنده خار ميان پشتي كه در حدود نصف طول خارهاي قاعده اي شكمي مي باشد . امپوديوم پاي دوم 3 جفت موي قاعدهاي شكمي و خار ميان پشتي دارد . امپوديوم پاي سوم و چهارم هر كدام يك خار ريز قابل رويت را دارا مي باشند . آلت تناسلي تر تسبتا باريك ، در قسمت پشتي انهنا دار كه بر آمدگي بزرگي دور از نقطه اتصال دارد . حاشيه پشتي بر آمدگي ، زاويه پهن و بازي را دارد و حاشيه عقبي استوانه انحنا كمي دارد .
كنه ماده سطح پشتي مجهز يه 13 جفت موي مضرس كه بلندتر از فاصله بين قاعده شان مي باشد . نقوش مخطط هيستروزومال بين سومين جفت دورسوسنترال و چهارمين جفت دورسوسنترال بطور طولي قرار گرفته و يك نقش الماسي شكل در فضاي بين اين دو جفت مو وجود دارد زائده هاي پشتي بزرگ نيم دايره و نسبتا كوتاه هستند . پريترم در راس قلاب مانند و كلفت مي باشد .
کنه های گیاهی
کنه های گیاهی گروهی مجزا از حشره ها بوده و مربوط به زیر گروه Acari می باشند که در برسی های انجام یافته طی دهه اخیر ، به عنوان یک عامل خسارت زا و کاهش دهنده ، محصول های کشاورزی به شمار می آیند . این کنه ها بیشترین خسارت را برای کشاورزان به بار می آورند ولی این مسئله مهم از نظر بسیاری از آنها قابل رویت نیست .
برسی کنندگان مسائل کشاورزی ، میزان خسارت ایجاد شده توسط کنه های گیاهی را بر سبزی ها و صیفی ها ، محصول های باغی ، گیاهی زینتی ، حبوبات ، گیاهی لیفی ، غلات و بعضی از محصول های تجاری مشاهده کرده و بر اساس پژوهش های صورت گرفته ، میزان خسارت بر روی شلتوک برنج بین 20 % تا 25 % ؛ نیشکر 20 % تا 30 % ، انواع سبزی ها 10 تا 15 % ؛ چای 5 % تا 10 % ( در کشور هند ) گزارش شده است . از میزان این خسارت در ایران بر روی محصولات فوق تاکنون ارزیابی دقیقی انجام نگرفته است . ولی تخمین محافظه کارانه می تواند حدود خسارت را بسیار جدی به شمار آورد و به هر حال کنه های خسارت زا در کشاورزی نیز دشمنانی دارند که دوستان انسان به حساب آمده و توسط آنها می توان از افزایش جمعیت و ایجاد خسارت های ناگهانی جلوگیری کرده و تعادل محیط زیست را نیز برقرار ساخت.
اختلاف کنه ها با حشره ها و عنکبوت ها :
کنه ها را به آسانی می توان از حشره و عنکبوت ها به طریق زیر مجزا ساخت . کنه ها بدون بال بوده دارای آرواره هستند و شاخک در سر دارند . آنها به طور معمول دارای چهار جفت پا در مرحله بلوغ می باشند . در حالی که حشره ها ( بدون بال و بال دار ) دارای سه جفت پا هستند و تفاوت آنها را با عنکبوت ها می توان با بدن دو قسمتی از یکدیگر تفکیک کرد و بدین صورت که عنکبوت ها دارای چهار جفت پا در قسمت جلوی بدن ( Cephalothorax) بوده و قسمت شکمی (Abdomen) آنها توسط یک زائده به همدیگر مرتبط می شوند ، در صورتی که بدن کنه ها یکپارچه بوده و بند بند نمی باشد .
